Trong hơn 10 năm làm việc, trực tiếp tham gia vận hành vườn ươm và thi công cảnh quan, “vàng lá” là từ khóa mà Phạm Hùng và bộ phận kỹ thuật của Cây Ba Miền nghe nhiều nhất mỗi khi khách hàng gọi điện cầu cứu. Đối với dòng cây cau lùn, dù được đánh giá có sức sống bền bỉ, xanh tốt quanh năm nhưng hiện tượng cây cau lùn bị vàng lá, khô đầu lá vẫn xảy ra thường xuyên nếu điều kiện chăm sóc không đúng chuẩn.

Nhiều gia chủ thấy cây bị vàng lá thì hoảng hốt, tưới nhiều nước hoặc bón nhiều phân ngay lập tức. Đây là những sai lầm nghiêm trọng có thể khiến cây của bạn “ra đi” nhanh hơn. Bài viết này, Phạm Hùng sẽ giúp bạn tự mình tìm nguyên nhân và đưa ra phác đồ điều trị cụ thể cho từng trường hợp, giúp cứu cây một cách đúng đắn.

Cây bị vàng lá không chỉ mất thẩm mỹ mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe của cây

4 nguyên nhân chính khiến cây cau lùn bị vàng lá

Muốn cứu cây bạn phải bắt đúng bệnh, tìm ra nguyên nhân gây ra hiện tượng vàng lá cho cây. Dựa trên kinh nghiệm thực tế xử lý tại vườn ươm và các công trình đã thi công, chúng tôi đúc kết được 4 nguyên nhân chính như sau:

Do tưới nước sai cách

Có tới 70% cây cau lùn bị vàng lá là do bạn tưới nước sai cách. Cây bị thiếu nước hay thừa nước đều có thể là nguyên nhân dẫn đến hiện tượng lá cây bị vàng.

Trường hợp cây bị thiếu nước: Cau lùn có bộ lá to, thoát hơi nước nhiều. Đặc tính của cây cũng chỉ chịu hạn ở mức độ khá. Nếu thiếu nước lâu ngày, đầu lá hoặc mép lá sẽ bị khô hoặc cháu xém màu nâu. Nếu không tưới nước kịp thời những vết cháy đó sẽ lan dần vào trong và khiến cả lá chuyển sang màu vàng nhạt hoặc xanh vàng.

Thừa hoặc thiếu nước là nguyên nhân hàng đầu khiến lá cau bị vàng

Trường hợp cây bị thừa nước: Tình trạng này sẽ nguy hiểm hơn là cây bị thiếu nước, vì cau lùn rất sợ úng. Nếu bạn tưới quá nhiều hoặc cây cau lùn trồng trong chậu không thoát nước, rễ bị ngạt khí. Lúc này, rễ bị úng, không hút được dinh dưỡng nên cây cau lùn bị vàng lá. Lá sẽ vàng đều từ gốc lên ngọn, kể cả lá non, thân cây mềm đi. Nếu để tình hình nghiêm trọng, cây bị thối gốc rất khó cứu.

Do nấm bệnh và côn trùng tấn công

Môi trường khí hậu nhiệt đới nóng ẩm tại Việt Nam là điều kiện lý tưởng cho các loại sâu bệnh hại. Tương tự như sâu bệnh trên cây cau ta, cau lùn cũng thường bị tấn công bởi rầy, rệp, sâu đục thân, sâu ăn lá và một số loại nấm bệnh như: nấm rễ, bệnh thối ngọn,….

Cây cau lùn bị vàng lá do sâu bệnh chủ yếu là do rệp sáp, rệp vảy hoặc nấm rễ tấn công. Cụ thể như sau:

Rệp sáp và rệp vảy: Chúng thường bám chặt ở nách lá, bẹ lá hoặc mặt dưới của lá để chích hút nhựa. Tại những vị trí bị rệp tấn công, lá bị mất diệp lục, xuất hiện những đốm vàng lốm đốm, sau đó lan rộng ra khiến cả tàu lá bị vàng.

Cây bị rệp nặng, phủ kín bẹ lá

Bệnh nấm rễ: Vào mùa mưa là thời điểm dễ phát sinh bệnh vàng lá thối rễ. Do lượng mưa lớn, kéo dài khiến đất bị ngập úng, thiếu oxy, tạo điều kiện cho một số loại nấm hại cây trồng như Fusarium và Phytophthora phát triển mạnh. Khi rễ bị nấm tấn công, khả năng hút nước và dinh dưỡng bị suy giảm, dẫn đến cây cau lùn bị vàng lá và thối rễ hoặc gặp tình trạng chết khô giản (lá vẫn còn trên cây nhưng đã khô giòn).

Do bón phân sai cách

Việc thiếu hoặc dư thừa dinh dưỡng cũng là một trong những nguyên nhân dễ gây lên hiện tượng cây cau lùn bị vàng lá.

Thiếu dinh dưỡng

Tình trạng này thường gặp ở những cây cau lùn trồng trong chậu lâu năm. Bởi vì đất trong chậu có hạn, sau 1 – 2 năm đất sẽ bị bạc màu, hết chất. Hai tình trạng chúng ta sẽ thường gặp nhất là:

Cây bị thiếu đạm: Lá sẽ chuyển sang màu xanh vàng, xanh nõn chuối nhạt sau đó vàng dần toàn bộ tán lá, cây còi cọc, không ra đọt non.
Cây bị thiếu kali: Các lá già phía dưới sẽ bị vàng mép và rụng sớm, trong khi các lá non vẫn còn xanh.

Để cây thiếu dinh dưỡng không tốt nhưng bón quá tay cũng không được

Thừa dinh dưỡng

Bón quá nhiều phân, hàm lượng dinh dưỡng dư thừa cũng sẽ gây rụng lá, vàng lá ở cau lùn. Trường hợp này, cây bị “ngộ độc dinh dưỡng”, dư thừa một hoặc nhiều nguyên tố như Đạm (N), Lân (P), Kali (K) gây mất cân bằng, cản trở hấp thụ các chất khác, dẫn đến vàng lá và còi cọc.

Bón phân dạng rắn quá liều hoặc sát gốc khi đất khô/ngập úng, làm rễ non bị cháy sém, không hút nước và dinh dưỡng được, khiến cây héo và vàng lá.

Do sốc nhiệt hoặc thiếu nắng

Cau lùn ưa sáng, nhưng nếu bạn mua cây cau lùn đánh thẳng hoặc cây được nuôi dưỡng trong nhà kính, rồi đột ngột mang cây đi trồng ở nơi mới. Cây sẽ bị sốc môi trường. Nếu bạn để cây ngoài trời, không che chắn thời gian đầu, cây sẽ bị “sốc nhiệt”. Bề mặt lá xuất hiện các vết loang lổ màu trắng hoặc nâu nhạt do tế bào diệp lục bị cháy.

Cau lùn bị cháy lá

Ngược lại, nếu bạn để cây sống trong bóng râm quá lâu, cũng khiến cây cau lùn bị vàng lá. Bởi vì thiếu ánh nắng, cây quang hợp kém, khiến suy giảm chất diệp lục trong lá.

Cách khắc phục cây cau lùn bị vàng lá chuẩn kỹ thuật nhà vườn

Sau khi đã xác định được nguyên nhân, việc xử lý, khắc phục sẽ dễ dàng và đơn giản hơn rất nhiều. Dưới đây là các bước bạn cần làm.

Cắt tỉa lá vàng

Bất kể cây cau lùn bị vàng lá do nguyên nhân gì, bạn nên cắt bỏ những lá bị vàng để cô lập nguồn bệnh. Những lá đã bị vàng quá 50% thường không còn khả năng quang hợp, chỉ làm cây mất sức thêm và lây lan mầm bệnh.

Bạn dùng kéo hoặc dao sắc đã lau qua cồn để sát khuẩn. Cắt sát bẹ lá (phần tiếp giáp giữa lá và thân). Loại bỏ toàn bộ lá vàng, lá khô và các lá bị rệp tấn công (nếu có), thu gom và tiêu hủy xa gốc cây.

Việc cắt tỉa vừa giúp loại bỏ một phần nguồn bệnh, vừa giúp tạo độ thoáng để ánh sáng chiếu và và tiêu diệt vi khuẩn.

Nên cắt tỉa những lá vàng cho cây thoáng hơn, tập trung dinh dưỡng tốt hơn

Kiểm tra đất và điều chỉnh chế độ tưới nước

Trường hợp đất quá khô: Bạn dùng một que hoặc dùng đũa gỗ chọc những lỗ trên mặt đất quanh gốc để phá váng. Sau đó tưới đẫm nước có pha thuốc kích rễ như N3M hoặc Atonik. Ngoài ra, những ngày sau đó thỉnh thoảng bạn có thể tưới nước vo gạo đã để chua 1 ngày giúp cung cấp vitamin B1 cho cây hồi sức.

Trường hợp đất ẩm hoặc bị úng: Ngừng tuyệt đối, không tưới thêm nước. Kiểm tra lại các rãnh thoát nước hoặc lỗ thoát nước dưới đáy chậu. Với cây trồng ngoài vườn bạn có thể đào rãnh sâu quanh gốc (theo hình chiếu tán cây, cách gốc 30 – 50cm). Nếu cây trồng trong chậu, cần thiết bạn nhấc hẳn cây ra, cắt bỏ rễ bị đen, bị thối và thay đất trồng mới tơi xốp, trộn trấu hun và xỉ than.

Tước kích rễ là một cách để cứu cây đang bị khô hạn

Phun thuốc đặc trị sâu bệnh

Cây cau lùn bị vàng lá do rệp sáp, rệp vảy: Ở mức độ nhẹ bạn chỉ cần dùng vòi nước áp lực mạnh xịt lên lá để rửa trôi rệp. Hoặc dùng nước rửa chén pha loãng xịt lên mặt lá, bẹ lá rồi dùng giẻ sạch lau sạch. Tình trạng rệp phá hoại nặng thì bạn nên dùng thuốc đặc trị như Movento, Mospilan, Confidor, Temprid,…. Phun ướt đẫm các nách lá, mặt lá. Phun 2 lần, mỗi lần cách nhau 5 – 7 ngày.

(*) Lưu ý: Khi phun thuốc, cần kiểm tra xem xung quanh có trồng các loại cây hoa công trình nhạy cảm hay không để che chắn, tránh thuốc làm cháy hoa.

Thuốc trị nấm rễ cho cây cau: Nếu cây bị nấm ở mức độ nhẹ chúng ta sẽ phun các loại thuốc đặc trị như: Mancozeb, Rubbercare 720WP, Eddy 72WP, Daconil 75WP, Ridomil Gold 68WG,… kết hợp với chế phẩm sinh học có nấm đối kháng trichoderma hoặc chiết xuất từ nấm Chaetomium (ví dụ Phy Fusaco, Triumph). Chúng ta sẽ phun hoặc tưới vào gốc, pha đúng liều lượng và lặp lại sau 7 – 10 ngày. Trường hợp cây bị nấm nặng thường rất khó cứu, tốt nhất bạn nên thay cây mới.

Thuốc trừ sâu đặc trị rệp và nấm bệnh cho cây cau

Bạn có thể phun thêm một số loại thuốc đặc trị bệnh vàng lá thối rễ như Be Green, Roto,… và bổ sung vi sinh và dinh dưỡng hữu cơ như Hợp Trí Super Humic, ZING gold, giúp tái tạo rễ và cải thiện đất.

Điều chỉnh chế độ dinh dưỡng cho cây

Chỉ có một yêu cầu cho bạn đó là bón phân đúng cách và đúng liều lượng. Hãy chú ý giải pháp chúng tôi đưa ra cho từng trường hợp:

Cây bị thiếu dinh dưỡng hoặc vừa xử lý sâu bệnh xong: Lúc này cây cần “thức ăn” để lấy lại sức, nhưng lưu ý, tuyệt đối không bón phân hóa học liều cao ngay lúc này, cây sẽ dễ bị bội thực hoặc xót rễ. Hãy dùng phân hữu cơ vi sinh hoặc phân trùn quế, rải mỏng lên mặt chậu. Phun thêm phân bón lá vi lượng (loại chuyên dưỡng lá) để cây hấp thụ nhanh qua khí khổng, lấy lại vẻ xanh tươi nhanh hơn. Có thể bón thêm vôi để điều chỉnh pH đất nếu đất bị chua.

Dùng phân bón lá vi lượng phun trực tiếp lên lá

Cây bị thừa dinh dưỡng: Trong trường hợp này bạn hãy dừng tất cả các loại phân hóa học. Bạn có thể rắc một ít hạt rau cải quanh gốc. Khi cây cải con mọc lên được vài ngày thì nhổ bỏ đi. Cách này giúp giảm lượng phân trong đất một cách đáng kể. Nếu cây cau trồng trong chậu thì bạn có thể tưới nhiều nước để rửa trôi bớt phân thừa. Tình trạng nặng, nên thay chậu lớn hơn và trộn đất mới tơi xốp để trồng lại.

Trường hợp nên thay cây mới

Cây Ba Miền luôn cố gắng hướng dẫn khách hàng những biện pháp để khắc phục và cứu cây cau lùn bị vàng lá. Tuy nhiên, có những trường hợp cây đã bị tổn thương quá nặng vào phần lõi (củ hũ), không thể cứu, cách tốt nhất chính là thay thế cây mới.

Đó là những trường hợp như: Khi bạn cầm ngọn non nhất của cây kéo nhẹ mà thấy nó tuột ra (cây đã bị thối ngọn, tổn thương nghiêm trọng ở bên trong). Hoặc thấy gốc cây bị mềm nhũn, có mùi hôi, chảy nước đục. Lúc này, khả năng phục hồi gần như bằng 0. Phương án kinh tế nhất là mua cây cau lùn mới, trồng thay thế để đảm bảo mỹ quan cho ngôi nhà.

Mua cây mới khỏe đẹp tại vườn của Cây Ba Miền

Cách phòng ngừa cây cau lùn bị vàng lá, giữ màu xanh quanh năm

Ai cũng biết “phòng bệnh hơn chữa bệnh”, để không phải loay hoay xử lý lá vàng, Phạm Hùng khuyến khích bạn nên thiết lập quy trình chăm sóc định kỳ và chăm đúng cách.

Nước tưới: Duy trì tưới nước đều đặn, mùa hè nắng nóng 1 – 2 ngày tưới 1 lần, vào mùa Đông của miền Bắc thì 3 – 5 ngày tưới 1 lần. Nên kiểm tra độ ẩm đất trước khi tưới cho đảm bảo.

Bón phân: Cung cấp dinh dưỡng định kỳ 2 tháng/lần (đối với cây trồng vườn) và khoảng 1 tháng/lần (với cây trồng chậu). Mỗi lần bón chỉ cần một lượng nhỏ, bón xa gốc hoặc hòa loãng với nước để tưới. Định kỳ bón phân chuồng ủ hoai mục mỗi năm 2 – 3 lần.

Chỉ cần chăm sóc đúng cách có thể ngăn ngừa tình trạng vàng lá

Vệ sinh cây: Cau lùn không thay lá liên tục như các loại cây cảnh khác. Nhưng bạn cũng phải chú ý khi thấy lá cây già nên cắt tỉa bớt cho cây thông thoáng, tập trung nuôi đọt non. Trường hợp bạn trồng cây cau lùn dưới tán của các loại cây bóng mát như cây xoài, cây sấu, lộc vừng hay giàn hoa giấy,… nên chú ý dọn lá rụng vướng vào đọt cau, tránh để nấm mốc phát sinh.

Ánh sáng: Chú ý kiểm soát ánh sáng, đặc biệt là với những cây trồng chậu. Định kỳ 1 tháng 1 lần xoay chậu 180 độ để các mặt lá đều nhận được ánh sáng, giúp cây quang hợp đều, lá có màu xanh đậm đẹp mắt và dày dặn hơn.

Cảm ơn bạn đã dành thời gian theo dõi hết bài viết này. Hy vọng những thông tin chúng tôi chia sẻ sẽ hữu ích với bạn. Nếu bạn đang cần tìm nơi bán cây cau lùn chất lượng, giá thành tốt, dịch vụ chuyên nghiệp và quan trọng là có bảo hành lâu dài hãy liên hệ ngay với Cây Ba Miền qua số hotline 0961.486.620.

Vườn cau lùn nguyên hàng tuyển của Cây Ba Miền ở Hưng Yên

Hoặc bạn đang gặp phải tình trạng cây cau lùn bị vàng lá mà chưa rõ nguyên nhân, cần tư vấn kỹ thuật gấp. Hãy chụp ảnh tình trạng cây của bạn và gửi cho chúng tôi qua zalo số trên hoặc facebook Cây Ba Miền. Đội ngũ kỹ sư của chúng tôi sẽ “khám bệnh online” miễn phí cho bạn.

Chúc bạn nhiều sức khỏe, an khang thịnh vượng!